چرا تهدید زیرساخت‌های ایران شکست می‌خورد؛ از صدام حسین تا دونالد ترامپ

فرارو- شاید کمتر کسی به خاطر داشته باشد اما تهدیدهای دونالد ترامپ درباره حمله به زیرساخت و نیروگاه‌‌های برق یادآور حوادث ۲۴ اسفند سال ۱۳۶۳ است. روزی که صدام حسین، دیکتاتور وقت عراق اعلام کرد نمازجمعه تهران را منفجر می‌کند اما مردم علاوه بر حضور خود، کودکانشان را نیز به همراه آوردند.

به گزارش فرارو؛ آن روز در نهایت بمبی توسط مجاهدین خلق بین نمازگزاران منفجر شد و شهادت ۱۴ نفر و زخمی شدن ۸۸ تن دیگر را رقم زد ولی در اصل منطقِ ترس در برابر زنان و مردان وطن‌پرست شکست خورد.

این روزها در فروردین سال ۱۴۰۵، تاریخ به شکلی دیگر و با ابزاری متفاوت تکرار می‌شود. بیش از یک‌ماه از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران می‌گذرد و تهدید سران کاخ سفید مبنی بر هدف قرار دادن نیروگاه‌های برق و زیرساخت‌های کلان انرژی، اوج گرفته است.

حقیقت را نمی‌توان نادیده گرفت؛ این تهدید فراتر از یک بازیگوشی نظامی به نظر می‌رسد و تلاشی است برای فلج کردن زیست روزمره مردم. با این حال واکنش جامعه در پایان تعطیلات نوروزی امسال، شباهتی انکارناپذیر به الگوی رفتاری اسفند ۶۳ دارد.

۱. بازخوانی واقعه ۲۴ اسفند ۶۳؛ وقتی تروریسم مکمل جنگ شد

تهدید صدام در ۲۴ اسفند ۶۳ یک بلوف نظامی به نظر می‌رسید. او خواهان فروپاشی اراده‌ای بود که در پشت جبهه‌ها جریان داشت اما آنچه نهایتا باعث شد آن روز در تاریخ ایران ثبت و ضبط شود، شجاعت مردم بود. هواپیماهای عراقی به معنای واقعی کلمه آسمان را تهدید می‌کردند و در روی زمین، هسته‌های عملیاتی سازمان مجاهدین خلق به شکل چراغ‌‌خاموش وظیفه تکمیل پازل وحشت را بر عهده گرفته بودند.

انفجار بمب بین نمازگزاران، ۱۴ شهید و ۸۸ زخمی بر جا گذاشت تا هرج‌ومرج ایجاد شود و مردم احساس کنند هیچ‌جای این سرزمین امن نیست. با این حال صدای خطیب نماز جمعه در میان دود و غبار انفجار قطع نشد و مردم با سردادن شعار الله‌اکبر، ثابت کردند حاضر نیستند دست از زندگی بردارند.

۲. تهدید ترامپ علیه نیروگاه‌های برق؛ تکرار استراتژی ترس در فروردین ۱۴۰۵

امروز دونالد ترامپ با تهدید به نابودی زیرساخت‌های انرژی، مستقیماً آسایش عمومی را هدف گرفته است. زدن نیروگاه برق در قرن بیست و یکم، به معنای قطع شریان‌های حیاتی بیمارستان‌ها، نانوایی‌ها و سیستم‌های ارتباطی است. به قول خودش می‌خواهد ایران را به عصر حجر برگرداند.

از روز شنبه ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ در حالی که آثار ناشی از انفجار بمب‌ها و موشک همچنان در افق اغلب شهرهای ایران دیده می‌شد، مردم ایران رفتاری خونسردانه در پیش گرفتند و به استقبال واقعیت رفتند چون ازسر گرفتن زندگی عادی و بازگشایی کسب‌وکارها امسال معنایی سیاسی و اجتماعی نیز دارد. از سرگیری فعالیت ادارات، بازگشایی مغازه‌ها و آغاز فعالیت‌های اقتصادی به نوعی یک پاسخ مدنی به تهدیدات نظامی است.

تقریبا ۴۱ سال در ۲۴ اسفند ۶۳، صدام حسین تلاش کرد مثل دونالد ترامپ با توسل به تهدید نبض زندگی ایرانی‌ها را از کار بیندازد

۳. تحلیل رفتار جمعی جامعه ایرانی؛ چرا مردم نمی‌ترسند؟

مردم ایران در برابر تهدیدی که مدعی است می‌تواند شبکه برق کشور را از کار بیندازد، به روال عادی زندگی بازگشته‌اند. آنهایی که جمعه ۲۴ اسفند ۶۳ را به خاطر نمی‌آورند احتمالا از این وضعیت متعجب شده‌اند اما واقعیت این است که جامعه ایران به نوعی سازگاری استراتژیک دست پیدا کرده و باور دارد که ترس، امنیت نمی‌آورد.

قطعا گروهی نیز عقیده دارند توقفِ کار و خانه‌نشینی، هم‌اندازه تحقق اهداف مهاجمان خسارت‌بار خواهد بود اما مقایسه این دو مقطع از دیدگاه میهن‌پرستانه نشان می‌دهد «زیرساخت» در نگاه مردم تنها به بتن و فولاد خلاصه نمی‌شود.

بنابراین وقتی کارمندی در فروردین ۱۴۰۵ و در اوج تهدیدات ترامپ پشت میز خود می‌نشیند یا کاسبی که کرکره مغازه‌اش را مثل روزهای عادی بالا می‌برد در واقع می‌خواهد مقاومتش را به نمایش بگذارد. دقیقاً مشابه پدر و مادری که در اسفند ۶۳ کودک خود را به نمازجمعه برد تا بگوید از تهدید صدام نمی‌ترسد.

۴. از بمب‌گذاری مجاهدین خلق تا موشک‌های ترامپ؛ شباهت‌های دو دهه جنگ روانی

مجاهدین خلق در آن زمان مکمل بمباران‌های هوایی صدام حسین بودند و امروز زیرساخت‌ها توسط فناوری‌های نوین نظامی تهدید می‌شوند. تاثیر روانی هر دو یکسان است و هدفی جز ایجاد اضطراب ندارند.

ترامپ تصور می‌کند با تهدید نیروگاه‌ها، فشار بر ایران را بیشتر می‌کند اما آنچه روز ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ رخ داد، موضوعی کاملا متفاوت را نشان داد؛ مردم روال عادی زندگی را از سر گرفته‌‌اند.

۵. سلاح زندگی؛ پیام مردم ایران به دونالد ترامپ و نتانیاهو

در انفجار ۲۴ اسفند ۶۳، خون‌های پاکی به زمین ریخته شد تا پیامی مهم به دشمن مخابره شود: ما نمی‌ترسیم! ترافیک صبحگاهی و صدای عادی شهر نیز امروز در فروردین ۱۴۰۵، همان سیگنال را به دنیا ارسال می‌کند و نشان می‌دهد جامعه‌ای که بیش از یک ماه زیر فشار نظامی مستقیم بوده و حالا با تهدید جدی قطع برق و آب روبروست، نرمال بودن را بزرگترین سلاح علیه جنگ می‌داند و متوجه می‌شود تهدیدهای بزرگ تنها زمانی کارساز خواهند بود که هدفِ تهدید، خودش را بازنده بداند.

بگذارید با هم صادق باشیم؛ اگر بخواهیم بر اساس خوی وحشی دونالد ترامپ و شقاوت بنیامین نتانیاهو قضاوت کنیم باید بگوییم زیرساخت‌ها با خطر جدی تخریب روبرو هستند و نیروگاه‌های برق ممکن است واقعا آسیب ببینند اما شک نکنید آنچه تا ابد ماندگار باقی خواهد ماند، اراده مردم برای ادامه زندگی است. دقیقا مثل ۴۱ سال پیش که صدام حسین نتوانست نبض زندگی ایرانی‌ها را از کار بیندازد.